Gdynia
Gdynia „MIASTO Z MORZA I MARZEŃ”.
Malowniczo posadowiona w dolinie Chylonki, pomiędzy brzegiem morza a stromymi krawędziami Wysoczyzny Kaszubskiej na zboczach kęp Oksywskiej i Redłowskiej Gdynia stanowi chlubę Polski okresu międzywojennego. Zbudowane od podstaw w ciągu zaledwie kilku lat porty wojenny i handlowy, stocznia, miasto do dziś zadziwia nowoczesnością rozwiązań urbanistycznych.
Pierwsza historyczna wzmianka o Gdyni pochodzi z 1209 roku kiedy to wieś została podarowana przez Mściwoja I norbertankom z Żukowa. w dokumencie z 1253 roku wymieniona jest po raz pierwszy nazwa wsi - Gdina. Nazwa jest pochodzenia słowiańskiego, a cząstka "gd" oznacza wilgotność.
Na początku XIV wieku Gdynia stała się własnością oliwskich Cystersów. Kilkanaście lat później przeszła do rąk panów z Różęcina. Właśnie Jan z Różęcina w 1380 roku podarował wieś zakonnikom i Gdynia przez wiele wieków do nich należała.
Bardzo długo, bo aż do początków naszego stulecia Gdynia była raczej biedną i mało znaczącą wsią rybacką.
Szybko po symbolicznych zaślubinach Polski z morzem w Pucku, wiceadmirał Kazimierz Porębski - dyrektor Departamentu Spraw Morskich Ministerstwa Spraw Wojskowych, oddelegował na Pomorze inż. Tadeusza Wendę by ten poszukał najdogodniejszego miejsca pod budowę portu wojennego. Już w czerwcu 1920 roku Tadeusz Wenda napisał spore sprawozdanie z przeprowadzonej kontroli Wybrzeża. Pisał w nim między innymi:
"... najdogodniejszym miejscem do budowy portu wojennego (jak również w razie potrzeby handlowego) jest Gdynia, a właściwie nizina między Gdynią a Oksywą, położoną w odległości 16 km od Nowego Portu w Gdańsku. Miejscowość ta ma następujące zalety: Osłonięta jest przez półwysep Hel nawet od tych wiatrów, od których nie jest wolny Gdańsk. Głęboka woda leży blisko od brzegu, a mianowicie linia 6 mt. głębokości w odległości 400 mt. od brzegu, a linia 10 mt. głębokości w odległości od 1300 do 1500 mt. Brzegi są niskie, wzniesione na 1 do 3 mt. nad poziomem morza. Jest obfitość wody słodkiej w postaci strumyka "Chylonja" Bliskość stacji kolejowej Gdynia (2 km). Dobry grunt na rejdzie ..."
23 września 1922 - to bardzo ważna data dla Gdyni, ponieważ tego dnia uchwałą sejmu postanowiono rozpocząć budowę nowoczesnego portu morskiego. Ta ogromna inwestycja uzyskała nawet charakter polityczny, Polacy otrzymali wspaniały port, który był jednym z najważniejszych punktów na Bałtyku. Inwestycja spłaciła się bardzo szybko, juz przed II wojną.
W 1923 roku kardynał Edmund Dalbor w towarzystwie prezydenta RP Wojciechowskiego poświęcił port. Była to tzw. Tymczasowa Przystań Wojenna i Schronisko dla Rybaków. Budowa portu była olbrzymim przedsięwzięciem. Tempo budowy było ekspresowe, podobnie jak rozwój miasta. Już w 1926 roku Gdynia otrzymała prawa miejskie. Nowy port bardzo szybko stał się najważniejszym portem Bałtyku. Niestety wybuch II wojny światowej przerwał dynamiczny rozwój miasta i portu.
We wrześniu 1939 roku bohaterska obrona Gdyni pod dowództwem Pułkownika Dąbka. By uniknąć zniszczenia miasta podczas walk ulicznych obrońcy do końca walczyli na Kępie Oksywskiej.
Miasto nie ucierpiało w wyniku bombardowań, zwłaszcza w porównaniu z Warszawą, czy Gdańskiem, ale niestety kompletnemu zniszczeniu uległ port i stocznia. Największą stratą Gdyni byli jednak ludzie. Większość polskich mieszkańców została przez Niemców wysiedlona lub trafiła do obozów koncentracyjnych, wielu poległo na frontach. Do wyzwolonego w marcu 1945 roku miasta szybko zaczęły wracać nieliczne grupy rodowitych gdynian, przybywali warszawiacy, lwowiacy, wilnianie, którzy stracili wszystko, szukali miejsca by zacząć nowe życie. Gdynia ponownie jak w latach 30-stych stała się dla wielu Ziemią Obiecaną. We wrześniu 1945 roku zaczęły wracać z wojennej tułaczki polskie statki handlowe i okręty wojenne, także otrzymane przez Polskę w ramach reparacji wojennych statki niemieckie oraz z demobilu angielskie i amerykańskie - Gdynia stała się największą bazą remontową polskiej floty. W 1951 roku miało miejsce pierwsze wodowanie . Statek nazywał się "Melitopol".
W latach 70-tych całym Trójmiastem wstrząsnęły wydarzenia grudniowe. Pamięć o ofiarach tamtych wydarzeń, buntu przeciwko "władzy ludowej" jest ciągle żywa. Piosenkę o „Janku Wiśniewskim” z Gdyni zna cała Polska.
Obecnie Gdynia jest nowoczesnym, rozwijającym się miastem z ponad 250 tysiącami mieszkańców, jest ośrodkiem gospodarki morskiej, handlu międzynarodowego, nauki i szkolnictwa wyższego, kultury i turystyki.
