Kalwaria Wejherowska


Kalwaria Wejherowska była czwartą z kolei kalwarią powstałą w czasach Rzeczypospolitej szlacheckiej - po Zebrzydowskiej, Pakoskiej i Żmudzińskiej. Inicjatorem jej utworzenia i głównym fundatorem był wojewoda malborski Jakub Wejher.

Starania o zgodę władz kościelnych Wejher wszczął prawdopodobnie równocześnie z lokowaniem Wejherowskiej Woli, późniejszego Wejherowa. Wojewodę wspierali w działaniach archidiakon pomorski Jan Mateusz Judycki oraz opat cystersów oliwskich Aleksander Kęsowski. To właśnie jeden z cystersów oliwskich, ojciec Robert z Werden wyliczył odległości pomiędzy stacjami przyszłej kalwarii opierając się na faktycznych pomiarach Drogi Chrystusa w Jerozolimie i oznaczył w terenie lokalizację przyszłych kaplic krzyżami. Wg lokalnej tradycji pomiarów Drogi Chrystusowej dokonał osobiście, odwiedzając Jerozolimę, wg niektórych historyków oparł je o ustalenia XVI-wiecznego badacza Krystiana Adrichomiusa.

Jednym z elementów zmierzających do wybudowania kalwarii było sprowadzenie do Wejherowa konwentu Franciszkanów Ściślejszej Obserwacji. Wprawdzie główne zadanie reformatów polegało na szerzeniu wiary katolickiej m. in. poprzez edukację, ale w zamyśle Wejhera zakonnicy mieli opiekować się przyszłą kalwarią.

Jak tylko bp włocławski i pomorski Mikołaj Albert Gniewosz z Aleksandrowa zezwolił na budowę kalwarii (9 czerwca 1649 r.) od razu przystąpiono do wznoszenia kaplic. Ich fundatorami byli nie tylko Jakub Wejher i członkowie jego rodziny, ale też współpracownicy i przyjaciele wojewody: archidiakon Jan Mateusz Judycki, opat Aleksander Kęsowski, dworzanie Wejhera. Intensywne prace przerwał najazd szwedzki, tak iż budowa 24 kaplic kalwarii trwała do 1666 r. Inicjator budowy, Jan Wejher, który ufundował 11 kaplic już wtedy nie żył, ale jego "patronat" trwał nadal - w obliczu szwedzkiego zagrożenia wojewoda przekazał znaczny depozyt pieniężny miastu Frydląd (dziś Debrzno) z przeznaczeniem na utrzymanie kalwarii, z którego odsetki wypłacane były opiekującym się kalwarią franciszkanom do końca XVII w.


Kościół szybko docenił znaczenie Kalwarii Wejherowskiej znajdującej się na terenie silnych wpływów reformacji (większość mieszkańców Pomorza była protestantami). Dlatego już w 1661 r. na prośbę Jakuba Wejhera Ojciec Święty Aleksander VII wydał bullę przyznającą na lat dziesięć odpust zupełny pątnikom odwiedzającym kalwarię. Jako że liczba pielgrzymów wciąż rosła, przywilej papieski był kilkakrotnie odnawiany, aż w 1717 r. Święta Kongregacja Odpustów i Relikwii zadecydowała przyznać Wejherowu odpust zupełny na wieczność. W tym też samym roku franciszkanie rozpoczęli wydawanie Modlitewników Kalwaryjskich dla pielgrzymów - wpierw po polsku, później także po niemiecku.

Po Wejherze patronami kalwarii niezmiennie byli kolejni właściciele miasta. W poł. XVIII w. Przebendowscy odnowili część kaplic i wybudowali Bramę Oliwską, przy której witano pielgrzymów. Ponowny remont kalwarii zlecili w 2 poł. XIX w. Keyserlingkowie. Wówczas to kilka barokowych kaplic zostało osłoniętych ryglową obudową, a w miejscu najbardziej zniszczonej Kaplicy nad Cedronem wybudowano nową.

Kalwaria Wejherowska, jako silny ośrodek wiary katolickiej i polskości została w dużym stopniu zdewastowana przez nazistów w czasie II wojny światowej. Remont, przeprowadzony w latach 50. XX w. był powierzchowny i polegał głównie na odtworzeniu lub uzupełnieniu zniszczonego przez Niemców wystroju. Ponieważ cenny nie tylko ze względu na duchowe znaczenie zabytek niszczał nadal, władze Wejherowa wszczęły w 2004 r. starania o przyznanie z funduszy Unii Europejskiej środków na remont i modernizację Kalwarii. Przełomowym był rok 2005, w którym miastu została przyznana dotacja w wysokości 10,3 mln zł na projekt "Zachowanie i udostępnienie dziedzictwa Pomorza poprzez utworzenie Parku Kulturowego w Wejherowie". W ramach realizacji projektu w 2006 r. rozpoczęto remont kaplic kalwaryjskich.

s119

Oferty LAST MINUTE!

Gryf - kwatera prywatna

Pokój nr 2

Krynica Morska

6 dni od 24.09 do 30.09.2021

Karina

Pokój Karina 5

Krynica Morska

6 dni od 24.09 do 30.09.2021

Gryf - kwatera prywatna

Studio 3-osobowe

Krynica Morska

6 dni od 24.09 do 30.09.2021

Jędruś

Apartament Petra

Krynica Morska

6 dni od 24.09 do 30.09.2021

Domki "Mała Holandia"

Domek dla 4+2

Krynica Morska

6 dni od 24.09 do 30.09.2021

Gryf - kwatera prywatna

Pokój nr 4

Krynica Morska

6 dni od 24.09 do 30.09.2021

Gryf - kwatera prywatna

Pokój nr 1

Krynica Morska

6 dni od 24.09 do 30.09.2021

Na Skarpie

Skarpa5 pokój z kuchnią

Krynica Morska

6 dni od 24.09 do 30.09.2021

Porównywarka

Mój notes