Rumia

Historia Rumi sięga VI-IV wieku p.n.e. potwierdzają to wykopaliska pochodzące z wczesnej epoki żelaza. Osada zlokalizowana była pomiędzy rzeką Zagórzanką od zachodu i bagnistym terenem od wschodu, uzyskując naturalne warunki obronne.

Podstawą wiedzy o dziejach średniowiecznej Rumi jest przywilej pochodzący z lat 1223/24 wydany przez ówczesnego namiestnika Pomorza Gdańskiego - Świętopełka, w którym zatwierdził Cystersom Oliwskim wszystkie posiadane przez nich posiadłości, w tym Rumię.

Po opanowaniu Ziem Pomorskich przez Krzyżaków dla Cysterskiej Rumii rozpoczął się niekorzystny okres. Wypływało to z dążenia zakonu do osłabienia pozycji Cystersów.

Po Pokoju Toruńskim (1466 rok) ziemie pomorskie powróciły do Państwa Polskiego. Wiek XVI to okres pomyślnego rozwoju Rumi. Po sekularyzacji Zakonu Krzyżackiego (1525 r.) aż do Wojen Szwedzkich w XVII wieku, Prusy Królewskie korzystały z dobrodziejstw długich lat pokoju, a ich ludność mogła zająć się działalnością gospodarczą.

W XVII wieku wiele szkód gospodarce wyrządziły Wojny Szwedzkie. W ich wyniku odnotowano znaczny spadek zaludnienia. Również w XVIII wieku rozwój gospodarczy był hamowany przez wybuchające wojny i epidemie.

W 1772 roku na skutek Pierwszego Rozbioru Polski Prusy Królewskie znalazły się pod panowaniem pruskim. Rozpoczęto intensywną germanizację Kaszubów. Dobra ludności polskiej obłożone były większymi podatkami celem osłabienia ekonomicznego tej części mieszkańców. Wzrastała jednak liczba osób, których działalność miała charakter usługowy np. karczmarze, rzemieślnicy (krawcy, bednarze, garncarze, szewcy) itp. Dane dotyczące Rumi wskazują na rozwój gospodarki hodowlanej na przełomie XVIII i XIX wieku. Rozwijała się również kuźnica żelaza, tartak. Istniał młyn wodny, karczmy, szynki, wapniarnia, smolarnia.

W końcu 1918 roku nastąpiło ożywienie ruchu polskiego wśród mieszkańców Rumi. Aktywnym działaczem na rzecz przyłączenia Pomorza do Polski i werbunku do Wojska Polskiego był proboszcz J.Zieliński. 10 lutego 1920 roku Wojsko Polskie Frontu Pomorskiego wkroczyło do Wejherowa, Pucka, Rumi i Gdyni, a administracja samorządowa przeszła w ręce Polaków.

Wraz z odzyskaniem przez Polskę wybrzeża wzrósł ruch turystyczny. Rozwijał się drobny handel i rzemiosło, głównie na bazie drewna. W latach 1932-1935 nastąpiła elektryfikacja Rumi i Zagórza (łącznie z oświetleniem ulic). Z dniem 1 maja 1935 roku lotnisko w Rumi zostało udostępnione dla komunikacji pasażerskiej, przyjmując pasażerów linii Warszawa-Gdańsk.

Wojna w Rumi rozpoczęła się 1 września 1939 roku bombardowaniem lotniska cywilnego. Działania wojenne wokół Rumi trwały od 9 do 12 września 1939 roku. Po zajęciu Rumi, Niemcy, utworzyli administrację terenową, likwidując jednocześnie polskie instytucje, związki, stowarzyszenia, zamykając szkoły, biblioteki i wszelkie placówki kulturalne. W Rumi-Zagórzu komórkę organizacji konspiracyjnej zlikwidowało Gestapo 4 czerwca 1940 roku. W połowie 1941 roku Rumię objęły swoim działaniem Szare Szeregi. Na terenie Rumi działała też tajna organizacja wojskowa Gryfa Pomorskiego.

Wyzwolenie Rumi nastąpiło 27 marca 1945 roku.

Dnia 7 października 1954 roku Rumia uzyskała prawa miejskie.

W 1990 roku władzę w mieście przejmuje samorząd lokalny, co stworzyło zupełnie nowe perspektywy rozwojowe miasta.

Źródło: Miejska Biblioteka Publiczna imienia Floriana Ceynowy w Rumi.

• Kaktusiarnię państwa Hinzów – największa w Europie, znajduje się w niej ok. 6,5 tys. Gatunków i odmian sukulentów oraz małe-zoo zwierząt pustynnych;
• Górę Markowca – góra o wysokości 92 m n.p.m., doskonały punkt widokowy;
• Świątynia św. Krzyża – neorenesansowa świątynia, wewnątrz można zobaczyć barokowe elementy;
• Dworek przy ul. Mickiewicza – odrestaurowany dworek pochodzący z przełomu XVIII/XIX wieku, obecnie mieści się w nim Miejski Dom Kultury oraz wystawa pt. „Z dziejów ziemi”;
• Młyn przy ul. Młyńskiej – młyn pochodzący z XIX wieku;
• Biały Dworek przy ul. Sobieskiego – budowla pochodząca z XIX wieku.

Zapraszamy!